Төрийн тэргүүн хиймэл оюун ухааныг хөгжүүлэх асуудлаар зөвлөгөөн хийлээ

Касым-Жомарт Токаевын даргалсан хиймэл оюун ухааныг хөгжүүлэх асуудлаарх зөвлөгөөн боллоо.

Зөвлөгөөнд Ерөнхий сайд Олжас Бектенов, Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга Айбек Дадебай, Засгийн газрын гишүүд, төв төрийн байгууллагуудын удирдлагууд оролцов.

Ерөнхийлөгч үгэндээ өнөөдөр дэлхийд хиймэл оюун ухааны (ХОУ) эрчимтэй хөгжилтэй холбоотой томоохон технологийн өөрчлөлтүүд өрнөж байгааг онцлов.

Касым-Жомарт Токаевын даргалсан хиймэл оюун ухааныг хөгжүүлэх асуудлаарх зөвлөгөөн боллоо.

Зөвлөгөөнд Ерөнхий сайд Олжас Бектенов, Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга Айбек Дадебай, Засгийн газрын гишүүд, төв төрийн байгууллагуудын удирдлагууд оролцов.

Ерөнхийлөгч үгэндээ өнөөдөр дэлхийд хиймэл оюун ухааны (ХОУ) эрчимтэй хөгжилтэй холбоотой томоохон технологийн өөрчлөлтүүд өрнөж байгааг онцлов.

– Энэ технологи дэлхийн бүх орны хөгжилд шууд нөлөөлдөг бөгөөд үүнгүйгээр өнөөдөр дэлхийн өрсөлдөөнийг даван туулах боломжгүй. Нэг үгээр хэлбэл, дэвшилтэт технологи үндэсний тусгаар тогтнолын баталгаа, эдийн засгийн өсөлтийн хөдөлгөгч хүч болсон. Бид хиймэл оюун ухааны салбарт тодорхой ахиц гаргасан ч тайвшрах учиргүй. Энэ стратегийн чиглэлээр идэвхтэй ажиллах шаардлагатай. Энэ ажлыг хамгийн чухал тэргүүлэх чиглэлүүдийн нэг гэж үзэж байна. НҮБ-ын Худалдаа, хөгжлийн бага хурлын (ЮНКТАД) таамаглалаар 2033 он гэхэд хиймэл оюун ухааны зах зээлийн хэмжээ 4,8 их наяд долларт хүрч болзошгүй. Харин дэлхийн технологийн салбар дахь түүний эзлэх хувь 7-оос 29 хувь хүртэл өснө. Энэ бол урьд өмнө байгаагүй өсөлт. Хиймэл оюун ухаан хөгжлийн өргөн боломжийг нээж байна, – гэж Төрийн тэргүүн мэдэгдэв.

Түүний хэлснээр энэ салбарт дэлхийн өрсөлдөөн ширүүсч байна.

– 2025 оны 7-р сард Ерөнхийлөгч Дональд Трампын Засаг захиргаа America’s AI Action Plan стратегийг танилцуулсан бөгөөд үүнд ХОУ-г АНУ-ын технологи, эдийн засаг, батлан хамгаалахын манлайллын хамгийн чухал хэрэгсэл хэмээн хүлээн зөвшөөрсөн. Манай мэргэжилтнүүд энэ болон бусад ижил төстэй баримт бичгийг анхааралтай судалж, практик дүгнэлт хийх хэрэгтэй. Харин Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улс ХОУ-ын салбарын хамтын ажиллагааны Дэлхийн байгууллагыг байгуулах санаачилга гаргасан. Зорилго нь ХОУ-г удирдах олон талт хандлагыг дэмжих, дижитал ялгааг багасгах, ёс зүйг хөгжүүлэх, ХОУ-г тогтвортой ашиглах явдал юм. Хятадын ийм байгууллага байгуулах саналыг дэмжиж, бэлтгэл ажилд оролцох хэрэгтэй гэж үзэж байна. Энэ нь манай улсын ашиг сонирхолд нийцнэ. Казахстаны гол зорилго бол Евразийн цахим төв болох явдал. Үүний тулд тодорхой үйл ажиллагаанд шилжих шаардлагатай. Асуудал бүрт системтэй хандаж, тэнцвэртэй шийдвэр гаргаж, хэрэгжилтийг нь чанд хянах нь чухал. Би өмнө нь нэгдсэн үндэсний цахим экосистемийг бий болгох ажлыг түргэсгэх талаар хэлж байсан. Шаардлагатай дэд бүтцийг бэлтгэх, хууль эрх зүйн орчин болон өгөгдөл цуглуулах тогтолцоог боловсруулах, мөн хиймэл оюун ухааныг нэвтрүүлэх ажлыг эхлүүлэхийг даалгасан. Гэвч эдгээр даалгаврын биелэлт хангалтгүй байна, – гэж Касым-Жомарт Токаев хэлэв.

Төрийн тэргүүн хиймэл оюун ухаан бүх салбарын хөгжлийн хөдөлгөгч хүч болох ёстой гэж үзэж байна. Түүний үзэж буйгаар ХОУ бол манай улсын инновацын хөгжил, цахим тусгаар тогтнолын үндэс юм.

– Ойрын таван жилд Казахстан цахим улс болох ёстой. Энэ бол тодорхой бөгөөд өөрчлөгдөшгүй зорилго. Бид хиймэл оюун ухааны боломжийг бүрэн ашигладаг улс болох ёстой. Энэхүү өндөр зорилгод хүрэхийн тулд стратегийн чиглэлээ тодорхой тогтоох шаардлагатай. Дэлхийн технологийн өрсөлдөөн, ХОУ-ын эрчимтэй хөгжлийн нөхцөлд бидний хүчин чармайлтын нэгдмэл байдал, залгамж чанарыг хангах цогц хөтөлбөр хэрэгтэй. Засгийн газар Стратегийн төлөвлөлт, шинэчлэлийн агентлагтай хамтран хиймэл оюун ухааныг хөгжүүлэх, улсын цахим шилжилтийн талаарх системтэй баримт бичиг боловсруулах ёстой. Энэ ажилд олон улсын компани, нэр хүндтэй мэргэжилтнүүдийг татан оролцуулах хэрэгтэй. Баримт бичиг нь бүрэн прагматик, тодорхой байж, бидний цаашдын ажлын хөтөч болох ёстой. Баримт бичигт хиймэл оюун ухааныг хөгжүүлэх, ашиглах бүх талаар тодорхой арга хэмжээний цогцыг тусгах ёстой. Энэ технологийг эдийн засаг, төрийн салбарт нэвтрүүлэх талаас нь тодорхой, ойлгомжтой байх ёстой. Түүний зорилго нь улсын өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлэх, шинэ салбаруудыг бий болгоход дэмжлэг үзүүлэх юм. Мөн хөдөлмөрийн зах зээлийн шилжилтийг удирдахад – өргөн хүрээтэй сургалтын хөтөлбөр, боловсон хүчний хэрэгцээг урьдчилан таамаглах замаар анхаарал хандуулах нь чухал, – гэж Ерөнхийлөгч онцлов.

Касым-Жомарт Токаев төрийн цахим бодлогын үндэс болох ёстой есөн тэргүүлэх чиглэлийг тодорхойлов.

– Нэгдүгээрт. Хиймэл оюун ухааныг эдийн засгийн бодит салбарт нэвтрүүлж эхлэх хэрэгтэй. Энэ бол амаргүй ч амин чухал зорилт, учир нь эдийн засгийг бүхэлд нь шинэчлэх, хөдөлмөрийн бүтээмжийг өсгөхөд хувь нэмэр оруулна. Үүний тулд манай томоохон аж ахуйн нэгжүүдтэй хамтын ажиллагааг бий болгох хэрэгтэй. Засгийн газар «Самрук-Казына»-тай хамтран оны эцэс гэхэд ХОУ-г үйлдвэрлэлийн процесст нэвтрүүлсэн, эдийн засгийн үр нөлөөг харуулсан тодорхой жишээнүүдийг танилцуулах ёстой, – гэж Төрийн тэргүүн хэлэв.